hack-a-LOD

hack-a-lod
Created on Jun 22nd, 2022

De HackaLOD is de jaarlijkse hackathon van het erfgoedveld, georganiseerd in het kader van Netwerk Digitaal Erfgoed. Teams van programmeurs, historici, designers en andere erfgoed- en datadeskundigen, gaan aan de slag met linked open data. De uitdaging is om nieuwe, creatieve applicaties te maken met collectiedata van erfgoedinstellingen. Zo ontdekken we nieuwe inzichten in ons erfgoed door het verbinden van collecties.

Members
15.363 statements

Stolpersteine Zutphen heeft zich ten doel gesteld om Stolpersteine te plaatsen voor de huizen van de vooral joodse inwoners uit Zutphen en Warnsveld die in de Tweede Wereldoorlog zijn weggevoerd en omgebracht. En voor hen die zijn omgekomen door oorlogshandelingen. Van de ooit bruisende joodse gemeenschap in Zutphen keerden slechts 42 joden terug uit de kampen.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog worden door de Duitsers panden verkocht waarvan de eigenaren veelal Joods zijn. De administratie hiervan staat in de zogeheten Verkaufsbücher die het Nationaal Archief bewaart. De bijgehouden administratie in de Verkaufsbücher bevat 7107 objecten: panden, bouwkavels, bos en heidegrond zijn te herleiden tot 1891 individuele (veelal Joodse) eigenaren waaruit - zoals het een gedegen administratie betaamt - onder andere naam eigenaar, straatnaam en woonplaats zijn te herleiden. Daar zijn de adressen en de namen van de betrokken notarissen en oorlogskopers en de verkoopprijzen van het onteigende pand toegevoegd. De 7107 panden zijn niet alle door de Duitsers geroofde panden. Het zijn er veel meer maar deze zijn niet in de Verkaufsbücher geadministreerd. Ook heeft het Nationaal Archief niet alle Verkaufsbücher in haar collectie omdat deze tijdens of na de oorlog vernietigd zijn.

De Verkaufsbücher is een openbare dataset. De inhoud is beschikbaar gesteld als open data met een CC0 waiver. Deze set is interessant vanwege het historisch belang maar ook om de inhoud die juist de wie, wat, waar en wanneer in zich heeft. Dit zijn de basisgegevens van een informatieobject en daarmee de eerste en belangrijkste gegevens om Linked Open Data van te maken. Daarnaast kunnen op basis van deze wie, wat waar en wanneer links gelegd worden met andere datasets zoals die van het Kadaster.

Het resultaat wat u hier ziet is ontstaan uit een samenwerking tussen het Nationaal Archief en het Kadaster. In september 2018 is het idee geopperd om een experiment te doen door Linked Open Data van het Kadaster te koppelen met data van het Nationaal Archief. Het Nationaal Archief wilde graag de Verkaufsbücher, vanwege het historisch belang, koppelen aan data van het Kadaster. In juli 2019 is hiervoor een High5 sessie georganiseerd van vier dagen.

Hieronder worden de volgende resultaten getoond: De onteigende panden op de kaart, de transacties van een koper en de gekochte panden en wie daar de eigenaar van was met een uitgelichte casus van de heer en mevrouw Hermans-Helsloot. Daarna volgen enkele statistieken over het aantal transacties per plaats, de kopers met de meeste transacties en het verkoopbedrag versus de WOZ-waarde. We eindigen met een verslag van de High5 sessie die we hielden van 11-16 juli om deze webpagina te realiseren.

1. Op de kaart tonen van onteigende panden

Een overzicht van de verhandelde objecten waarvan het adres gevonden is in de Basisregistraties Adressen en Gebouwen (BAG).

3.239.989 statements

Tijdens de Tweede Wereldoorlog worden door de Duitsers panden verkocht waarvan de eigenaren veelal Joods zijn. De administratie hiervan staat in de zogeheten Verkaufsbücher die het Nationaal Archief bewaart. De bijgehouden administratie in de Verkaufsbücher bevat 7107 objecten: panden, bouwkavels, bos en heidegrond zijn te herleiden tot 1891 individuele (veelal Joodse) eigenaren waaruit - zoals het een gedegen administratie betaamt - onder andere naam eigenaar, straatnaam en woonplaats zijn te herleiden.

Hack-a-LOD 2019

Voor deze Hack-a-LOD zijn we geïnspireerd door het werk van de kunstenaar Günter Demnig die Joden die gedeporteerd zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog probeert te herdenken via zogeheten ‘Stolpersteine’ of ‘Struikelstenen’. Voor de Hack-a-LOD focussen we ons op de Joden die gedeporteerd zijn uit Zutphen, maar de struikelstenen liggen door heel Europa, zoals Linked Databron Wikidata ons laat zien.

Stolpersteine

In Zutphen liggen 131 Stolpersteine. In Figuur 1 wordt getoond waar de stenen precies liggen en welke mensen in herinnering worden geroepen. Deze dataset is door ons als naar Linked Data omgezet en online gepubliceerd.

3.300.335 statements